+ Trả lời Chủ đề

Chủ đề: Người trẻ luôn có ngôn ngữ mới

Kết quả 1 đến 3 của 3
  1. #1
    Vượt ngàn trùng sóng emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc's Avatar
    Ngay tham gia
    Dec 2008
    Bài viết
    4,187
    Rep Power
    73

    Người trẻ luôn có ngôn ngữ mới

    Tối 29-3, hội trường 500 chỗ của Trung tâm ngôn ngữ và văn hóa Pháp L’espace - nơi diễn ra tọa đàm “Ngôn ngữ giới trẻ thời @ qua tranh của họa sĩ Thành Phong” (Nhã Nam tổ chức) đã không còn chỗ trống.


    Thất bại vì ngại thành công - một bức tranh trong tập Sát thủ đầu mưng mủ
    Người tham dự - 90% là trẻ (sinh viên) và rất trẻ (học sinh) đã đến từ rất sớm để xem triển lãm các bức tranh được phóng lớn của cuốn Sát thủ đầu mưng mủ - thành ngữ mới bằng tranh và tham gia cuộc tọa đàm với tư cách vừa là người nghe, người đặt câu hỏi tranh luận rất thoải mái với các diễn giả: PGS Văn Như Cương, nhà ngôn ngữ Phạm Văn Tình, nhà phê bình Phạm Xuân Nguyên và họa sĩ Thành Phong.
    Từ vựng luôn đi sát đời sống
    Nhà phê bình Phạm Xuân Nguyên đặt vấn đề: Giới trẻ đương đại nói chuyện với nhau như thế nào? Các yếu tố xã hội nào tác động nhiều nhất đến họ? Ngôn ngữ hiện đại và nhóm ngôn ngữ “sành điệu” có góp phần làm giàu tiếng Việt khi ngôn ngữ chính thống đang bị báo động là nghèo nàn, sáo mòn...?

    Một vài bức tranh trong Sát thủ đầu mưng mủ

    Và ông lý giải một trong những nguyên nhân khiến nhóm ngôn ngữ “sành điệu” nhanh chóng được hòa vào dòng chảy ngôn ngữ xã hội: “Ngôn ngữ tiếng Việt chú trọng vần, người Việt thích nói có vần có điệu cho dễ nhớ. Những thành ngữ mới kiểu “nhỏ như con thỏ”, “phê như con tê tê”, “nhục như con trùng trục” được tiếp nhận vui vẻ chính bởi tâm lý thích và quen dùng câu có vần.


    Nhà ngôn ngữ Phạm Văn Tình lưu ý một hiện tượng ngôn ngữ phổ biến: nhiều thứ không có nghĩa nhưng ngộ nghĩnh và điểm nhịp cho một cái gì đó cũng được lưu truyền một cách thích thú, như “thả đỉa ba ba - chớ bắt đàn bà”. PGS Văn Như Cương nhấn mạnh thêm: “Tiếng lóng thậm chí biến thành thương hiệu: kẹo Cu Đơ”. Vị giáo sư khả kính còn có độ mở và độ trẻ trung bất ngờ khi ông nhận xét cuốn Sát thủ đầu mưng mủ “có những câu rất thích khi chuyển từ thành ngữ cũ sang mới, ví dụ như “cái khó ló cái ngu”.


    Nhà phê bình Phạm Xuân Nguyên chia sẻ thêm: “Từ vựng luôn đi sát đời sống, có sự vật mới, có từ vựng mới. Câu đối: “Năm mèo, bấm chuột, gửi meo cho mèo” rõ ràng chỉ có thể xuất hiện trong thời đại @. Người trẻ luôn có ngôn ngữ mới, tìm cách thể hiện mình bằng ngôn ngữ, “hơi bị” là một ví dụ về ngôn ngữ trẻ đi vào thơ ca và được thừa nhận: giọt rơi hơi bị trong veo/ mắt đưa hơi bị vòng vèo lôi thôi/ tâm tư hơi bị rối bời/ em hơi bị đẹp anh hơi bị nhàu (Nguyễn Duy).
    Bảo vệ tiếng Việt bằng ý thức của mỗi người

    Không tung hô nhưng hãy xem xét ôn hòa
    Nhà ngôn ngữ Phạm Văn Tình cho biết: “Từ điển từ mới của Viện Ngôn ngữ mới xuất bản gần đây có khoảng 3.000 từ, xuất hiện trong mười năm đổi mới 1990-2000, chỉ riêng trong lĩnh vực giao tiếp xã hội có: con chip, cơm bụi cơm tù, xe dù, năm ăn năm thua, tinh vi - vi tính, căm pu chia (chia nhau trả tiền), lỗ tấn (thua lỗ), hồng lâu mộng (mơ mộng)... Ngôn ngữ liên tục xuất hiện và liên tục đào thải, bản thân tôi từng xuất hiện tâm lý muốn loại bỏ những hiện tượng này nhưng bình tĩnh lại cái gì xuất hiện và tồn tại, được xã hội chấp nhận đều có lý, áp lực của thói quen trong sử dụng ngôn ngữ vô cùng lớn. Không tung hô nhưng hãy xem xét ôn hòa - chấp nhận biên độ mở rộng nhất định của tiếng Việt để tạo ra sự phong phú. Lỗ Tấn nói: “Đầu tiên chưa có đường, người ta đi mãi mà thành đường”, ngôn ngữ cũng vậy”.



    Một vấn đề lớn khác mà các diễn giả và sinh viên đặt ra là liệu ngôn ngữ @ có làm mất đi sự trong sáng của tiếng Việt? Nhưng trong sáng không có nghĩa là không mở rộng, không tiếp thu cái mới, cái bên ngoài. Các bạn trẻ có mặt trong cuộc tọa đàm gần như tranh nhau bày tỏ chính kiến và nêu các câu hỏi của mình. Minh - sinh viên thủy lợi - băn khoăn: Thế nào là không trong sáng? Liệu có ảnh hưởng đến sự cảm thụ ngôn ngữ truyền thống hay không?
    Một sinh viên bách khoa cũng phản bác: “Các thầy nhìn ngôn ngữ giới trẻ tích cực quá, nhiều khi chúng em - bản thân em dùng không với ý nghĩa tích cực: “Gia đình là phù du - suzu là tất cả”.
    Một bạn khác lại cho rằng: “Ngôn ngữ của mình, mình sử dụng như thế nào là do con người. “ấy” - một từ duy nhất có thể vừa là danh, động, tính từ, có thể suy diễn bậy bạ cũng có thể rất bình thường, vui nhộn”.
    Một sinh viên khác không ngại ngần chỉ trích: “Không chỉ giới trẻ, người lớn cũng dùng sai tiếng Việt, Joe trong cuốn sách Ngược chiều vun vút đã đả kích thói sính ngoại của người Việt, điều đó còn tệ hơn là giới trẻ đang sáng tạo tiếng Việt trên chính nền tảng ngôn ngữ dân tộc của mình”.
    Có quá nhiều ý kiến đưa ra chưa được tranh luận, vấn đề vẫn được để ngỏ vì chủ đề quá rộng và luồng ý kiến khác nhau rất nhiều, nhưng các bạn trẻ tạm bằng lòng ra về với phát biểu nồng nhiệt mang tính tự vấn của nhà phê bình Phạm Xuân Nguyên: “Không có gì bảo vệ tiếng Việt trong sáng bằng ý thức của mỗi người, hãy đọc anh chàng Joe viết tiếng Việt và xấu hổ. Chúng ta chăm sóc từ ngữ khi viết bằng tiếng Pháp, tiếng Anh, thiếu chữ “s” thì xuýt xoa, xấu hổ, nhưng tiếng Việt thì buông tuồng. Trước một từ nước ngoài hãy suy nghĩ xem có thể dùng từ tiếng Việt thay thế được không?”.
    Một câu hỏi đáng nhớ cho tiếng Việt của thời hội nhập...


    VIỆT HOÀ

    (báo Tuổi trẻ)
    I am not a scientist. I am, rather, an impresario of scientists.

  2. #2
    Vượt ngàn trùng sóng emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc's Avatar
    Ngay tham gia
    Dec 2008
    Bài viết
    4,187
    Rep Power
    73

    Giới trẻ "sung sướng" với thành ngữ tân thời; Cái mới luôn có những lố lăng

    PGS.TS ngôn ngữ học Hoàng Dũng:


    Giới trẻ "sung sướng" với thành ngữ tân thời

    Tôi đang hướng dẫn một luận văn thạc sĩ về ngôn ngữ chat. Học viên cho rằng cần phải có một giải pháp để giúp giới trẻ tránh những cách nói quá kỳ dị, phản cảm. Như thế là học viên đang đứng ở góc độ đạo đức.
    Thật ra trên thế giới chẳng có ai giải quyết được "vấn đề" này cả, thậm chí giới chuyên gia phần lớn không nghĩ đến việc phải giải quyết "vấn đề" này. Ðó là thứ ngôn ngữ giới trẻ trò chuyện riêng với nhau. Chỉ khi nào người sử dụng không ý thức ranh giới này, đưa ngôn ngữ chat vào cả những lĩnh vực khác, tình huống khác thì mới sinh chuyện. Chẳng hạn dùng ngôn ngữ chat để làm đơn xin việc thì không được, và tôi từng gặp trường hợp học sinh do quen tay đã dùng ngôn ngữ chat vào bài thi.
    Một số người phản đối những cuốn sách như Sát thủ đầu mưng mủ chủ yếu vì họ cho những "thành ngữ mới" trong cuốn sách này là "lếu láo". Cái "lếu láo" đầu tiên là rất nhiều thành ngữ này nghe chẳng có nghiêm chỉnh tí gì: "Ðau khổ như con hổ" chẳng hạn, vì sao là hổ? "Gào thét trong toa lét" thì nghĩa lý gì? Hơn nữa, lại có những câu dường như lệch cả về đạo đức: nói "Một con ngựa đau cả tàu được ăn thêm cỏ" thì có phải là cổ xúy cho lối sống mặc kệ đồng loại hay không?
    Thật ra cái đi "lệch", "không nghiêm chỉnh" đó lại là đặc trưng của loại thành ngữ này. Ða số thành ngữ loại này được sản sinh từ cách chơi chữ về âm ("Ngất trên cành quất"), về nghĩa ("Phi công trẻ lái máy bay bà già" - máy bay bà già vốn là tên dân dã chỉ một loại máy bay cổ lỗ, từ lâu đã không còn sử dụng), hay cả âm lẫn nghĩa ("Môi hở răng hô").
    Giới trẻ có cách ăn nói tếu táo của họ, sao lại bắt họ phải nghiêm chỉnh mới cho là hay? Còn chuyện lệch về đạo đức thì không đến nỗi như thế: nếu dùng "Một con ngựa đau cả tàu được ăn thêm cỏ" để mỉa mai thì hay quá đi chứ!
    Trong kho tàng thành ngữ Việt Nam vốn cũng có rất nhiều câu như thế. Này nhé, nếu lấy câu "Một giọt máu đào hơn ao nước lã" làm chuẩn mực cho đạo đức dân tộc hay giá trị truyền thống... thì sẽ nói thế nào với câu "Bán anh em xa mua láng giềng gần"?
    Hai câu này vẫn sống hòa bình bên cạnh nhau trong kho tàng lời ăn tiếng nói của dân tộc ta đấy thôi. Có những trường hợp dùng câu "Bán anh em xa mua láng giềng gần" sẽ rất đắt, và cũng vậy trong một tình huống khác, câu "Một giọt máu đào hơn ao nước lã" lại phát huy tác dụng.
    Giới trẻ muốn khẳng định mình và ở đây là khẳng định bằng ngôn ngữ của riêng họ. Nếu một nhóm trẻ nói với nhau mà cha mẹ không hiểu là chúng sung sướng rồi: ngôn ngữ vạch ra một lằn ranh giữa "giới trẻ" và "giới già". Ðấy là một biểu hiện của cái mà giới chuyên môn gọi là khoảng cách thế hệ.
    Sát thủ đầu mưng mủ đáp ứng được nhu cầu của một bộ phận giới trẻ. Họ thấy thú vị: thứ ngôn ngữ của riêng họ mà lại có người quan tâm, làm cả một cuốn sách!

    GS.TS ngôn ngữ học
    Phạm Ðức Dương:



    Cái mới luôn có những lố lăng

    Lúc giáo sư Hoàng Phê còn sống, tôi từng có trao đổi với ông rằng ngôn ngữ luôn phát triển và mỗi thế hệ, mỗi vùng miền đều có sự đóng góp, ta nên sưu tầm các ngôn ngữ ấy để đưa vào khi biên soạn từ điển, để người ta hình dung sự phát triển của ngôn ngữ cũng như những ứng xử với các ngôn ngữ.
    Gần đây tôi thấy ngôn ngữ truyền thông đại chúng của Việt Nam đặc biệt phát triển. Tôi nghĩ cần có những người sưu tầm giới thiệu những từ ngữ mới. Ngôn ngữ ta có rất nhiều thành ngữ, cấu tạo vừa có vần vừa có ý, thường là những ý ẩn dụ, hàm súc và phong phú. Việc sưu tập lại các thành ngữ mà hiện nay giới trẻ đang sử dụng trong ngôn ngữ đời sống hằng ngày của họ, như tập sách Sát thủ đầu mưng mủ là rất đáng cổ vũ.
    Ở đây, các bạn dùng hình thức khá hiện đại là vẽ tranh để phác họa nên ý tưởng, ý nghĩa cho mỗi câu. Và họa sĩ - tác giả cũng cảm nhận được ý nghĩa của câu thành ngữ, tục ngữ ấy. Như câu "Ăn trong nồi, ngồi trong xó" chẳng hạn, đây là biến đổi từ câu vốn có "Ăn trông nồi, ngồi trông hướng", tác giả vẽ cậu bé ăn trong một cái nồi và ngồi trong góc nhà, vậy thì nó hướng tới sự phê phán thái độ không biết ứng xử: ăn trong nồi chả cần bát đĩa gì, ngồi trong xó chả cần vị trí đàng hoàng gì. Bức tranh như vậy là thể hiện được ý nghĩa của câu nói ấy.
    Nhưng diễn tả bằng ngôn ngữ hội họa lại có một cái khó cho người đọc khi muốn hiểu ý nghĩa thực của thành ngữ mới. Ví dụ câu "Ảo tung chảo", tôi nghĩ đó là cách nói về cái ảo, nhưng lại vẽ cảnh tung chảo như vậy thì người ta chưa hiểu được nghĩa đích thực của câu này. Ngôn ngữ bên cạnh tính ẩn dụ còn có quy luật logic và cần diễn đạt rõ nghĩa.
    Ðương nhiên, trong lời ăn tiếng nói của thanh niên thì luôn có cái mới. Mà cái mới bao giờ cũng có những lố lăng của nó, không có cái mới nào hoàn chỉnh ngay cả. Khi được nhiều người đồng tình thì ngôn ngữ ấy sẽ sống và được bảo lưu. Theo tôi, vấn đề ấy chả có gì đáng ngại cả.
    LAM ĐIỀN ghi


    I am not a scientist. I am, rather, an impresario of scientists.

  3. #3
    Vượt ngàn trùng sóng emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc has a reputation beyond repute emcungyeukhoahoc's Avatar
    Ngay tham gia
    Dec 2008
    Bài viết
    4,187
    Rep Power
    73

    Phong phú hay hỗn tạp?

    Các đặc điểm về tư duy và ngôn ngữ dân tộc đã tạo nên những chuyện khôi hài, tiếu lâm và những tranh châm biếm đặc sắc trong văn học nghệ thuật Việt Nam. Cuốn Sát thủ đầu mưng mủ của Thành Phong mới xuất bản cũng là một tác phẩm hài dựa trên đặc điểm tư duy và ngôn ngữ ấy. Đây là một tác phẩm độc đáo, vì trong đó lần đầu tiên những ngôn từ được chế biến theo kiểu tếu táo dân dã được đưa vào sách với tên gọi “thành ngữ cải biên”, “thành ngữ của giới trẻ đương đại” hoặc “thành ngữ sành điệu”.
    Hơn nữa, đây cũng là lần đầu tiên thể loại tranh hí họa được dùng để minh họa các thành ngữ như vậy, khiến tác phẩm trở thành “thành ngữ sành điệu bằng tranh”, một thể loại trước đây chưa từng có. Sự mới lạ của ngôn từ gắn liền với những tranh hí họa có thủ pháp gây cười tinh tế đã chinh phục được một bộ phận công chúng khá đông đảo.
    Trong tác phẩm này, “thành ngữ sành điệu bằng tranh” là một thuật ngữ mang tính hài hước. Nhưng khi đã gọi là thành ngữ thì độc giả đòi hỏi phải mang tính nghiêm túc và ổn định của những thành ngữ đích thực. Có lẽ đó là một mâu thuẫn mà tác giả chưa giải quyết được.
    Hơn thế nữa, cách chế biến “thành ngữ sành điệu” khiến những người yêu quý tiếng Việt không yên tâm. Nói lái, chơi chữ, đảo nghịch ý nghĩa của những thành ngữ nghiêm túc để tạo ra những thành ngữ hài hước là các cách thức không làm cho tiếng Việt thêm phong phú, mà dường như lại làm cho nó thêm hỗn tạp.

    QUỐC LÊ
    I am not a scientist. I am, rather, an impresario of scientists.

+ Trả lời Chủ đề

Các Chủ đề tương tự

  1. Trả lời: 23
    Bài viết cuối: 26-05-2015, 03:32 PM
  2. Trả lời: 2
    Bài viết cuối: 14-12-2011, 01:08 PM
  3. Luôn chờ em cúp máy trước
    Bởi yuri trong diễn đàn Sẻ chia cuộc sống
    Trả lời: 0
    Bài viết cuối: 23-11-2011, 10:14 PM
  4. 在心里从此永远有个你 - Mãi luôn có em
    Bởi Violinist trong diễn đàn Phim - Nhạc
    Trả lời: 0
    Bài viết cuối: 17-11-2011, 04:53 PM
Quyền viết bài
  • Bạn Không thể gửi Chủ đề mới
  • Bạn Không thể Gửi trả lời
  • Bạn Không thể Gửi file đính kèm
  • Bạn Không thể Sửa bài viết của mình